Nhà nhà đổi tiền

Dù nhu cầu tăng đột biến những ngày gần đây, khảo sát trên thị trường Hà Nội và TPHCM cho thấy, nhiều người phải chấp nhận đổi 10 ăn 8 và có người phải đổi 10 ăn 6 vì không phải ai cũng có thể đổi ngang được như trong hệ thống ngân hàng (tức 1 ăn 1). Và bỗng nhiên đây là một dịch vụ béo bở đối với một số “cò chợ đen”. Hiện nay, trên địa bàn Hà Nội hầu hết các điểm lễ hội, chùa chiền đều có dịch vụ đổi tiền lẻ và mỗi nơi đưa ra một tỉ lệ chênh lệch riêng. Dạo quanh một số “tuyến phố tài chính” như Đinh Lễ (Hoàn Kiếm), Quang Trung (Hà Đông)... có rất nhiều “ngân hàng di động” đáp ứng đủ các yêu cầu của khách về số lượng và loại tiền miễn là chấp nhận tỉ lệ chênh lệch ví dụ muốn đổi tiền mệnh giá 10.000 đồng thì tỉ lệ là 120/100 (đổi 120.000 đồng lấy 100.000 đồng), tiền 5.000 đồng là 130/100, tiền 2.000 đồng là 130/100 còn loại tiền 1.000 đồng thì tỉ lê là 135/100. Năm nay loại tiền 500 đồng có tỉ lệ chênh lệch lớn nhất là 145 ăn 100.

Đáng chú ý, dịp tết năm nay, một số người đã không dùng tiền VND để mừng tuổi mà chuyển sang dùng USD mệnh giá 1, 2 và 5 USD để mừng tuổi vừa. Theo anh Đặng Tuấn ngụ tại Cầu Diễn, thị trường USD tự do bị cấm giao dịch đợt tết này các cửa hàng hoạt động kín đáo hơn và phần lớn là giao dịch với khách hàng quen qua điện thoại rồi mang đến nhà riêng hoặc cơ quan. Thị trường USD lẻ chợ đen loại tiền 1 và 5USD nhiều, nhưng loại 2USD hiếm hơn. Mức giá mua từ 100 tờ trở lên phổ biến 50.000đ/tờ và 60.000đ/tờ khi mua dưới 100 tờ.

Khó đổi tiền từ ngân hàng

Theo một nhân viên Ngân hàng VietinBank, do tiền mệnh giá 20.000 đồng và 500 đồng trở nên khan hiếm, nhân viên ngân hàng cũng chỉ đăng ký đổi được số lượng nhất định. NHNN có chi tiền mặt cho các NHTM để đảm bảo cơ cấu các loại tiền trong lưu thông tuy nhiên chỉ là một phần nhỏ, còn nhiệm vụ chính là điều phối tiền mới thì các ngân hàng cân đối là chính. Do vậy số lượng tiền mới không nhiều, đặc biệt là tiền mệnh giá nhỏ. Tiền 2.000 đồng, 5.000 đồng, 10.000 đồng và 20.000 đồng mới rất ít, tiền 50.000 đồng trở lên thì nhiều hơn.

Tuy nhiên khảo sát cho thầy, phần lớn các NH đều ưu tiên đổi tiền mới cho những khách hàng giao dịch thường xuyên hoặc có sử dụng dịch vụ tại NH. Thậm chí đây còn là dịp một số NH dùng tiền mới để đẩy mạnh các dịch vụ khác. Như tại Habubank, khách hàng thực hiện các giao dịch như gửi tiền tiết kiệm, nộp tiền vào tài khoản, mở thẻ ATM sẽ được đổi 1 thếp tiền mới (gồm 100 tờ) với mệnh giá tùy theo nhu cầu của khách hàng. Tuy nhiên lượng đổi còn tùy thuộc số lượng tiền mới còn tại quỹ của Habubank và mỗi khách hàng chỉ được đổi tiền mới 1 lần trong 1 ngày. Tương tự tại TPHCM trong vài ngày nay, tại các phòng giao dịch, chi nhánh NH có không ít khách hàng có nhu cầu đổi tiền lẻ mệnh giá 10.000, 20.000, 50.000đ mới. Ngay cả một số DN cũng muốn đổi tiền mới để lì xì cho nhân viên.

So với các năm trước, năm nay nhu cầu đổi tiền lẻ tại TPHCM không đến mức quá căng thẳng. Hầu hết các NH đều có thể đổi trong khoảng vài triệu đồng cho khách thường xuyên giao dịch, có tài khoản tại NH, nhất là khách hàng đang gửi tiết kiệm. Tuy nhiên, theo nhân viên giao dịch của các NH thì lượng tiền mệnh giá 10.000, 20.000, 50.000 mới, còn nguyên tép, số seri theo thứ tự không nhiều, chủ yếu lượng tiền là tiền của các năm trước, còn tương đối mới, được các NH tuyển lựa lại để đổi cho khách. Đáng lưu ý năm nay tại một số trang web mua bán, còn xuất hiện nhiều lời rao đổi tiền lẻ mới, 2 USD lì xì tết với mức phí hẳn hoi như tại trang web rongbay.com có đăng lời rao đổi tiền 20.000 đồng mới trên 2 triệu đồng với phí 8%, mệnh giá 10.000 đồng với mức đổi trên 1 triệu là 10% phí...

Dù nhu cầu tiền lẻ - tiền mới thực tế được phản ánh là căng thẳng, tuy nhiên theo thông tin từ NHNN, cơ quan này thông thường vẫn cung ra một lượng tiền với đủ mệnh giá nhằm đáp ứng nhu cầu mua bán và lưu thông hàng hóa của người dân. Song theo khảo sát từ cơ quan này, thực tế một lượng tiền lẻ rất lớn (ước tính là 75%) thường được dùng vào việc đặt lễ tại đền chùa, 20% được dùng vào việc mừng tuổi, làm từ thiện và chỉ có 5% giao dịch tại siêu thị. Theo đó một lượng tiền lẻ rất lớn đã không thực sự tham gia trong cơ cấu lưu thông tiêu dùng. Trong khi đó sự gia tăng tiền mệnh giá nhỏ được cho không những làm tốn kém về khối lượng vật tư in ấn cho ngành ngân hàng, mà còn làm dư thừa, mất cân đối nghiêm trọng theo vùng và nhịp độ thời gian lưu thông tiền lẻ trong năm.

(Nguồn: Laođộng)